22 - chương 22 _ hanhdb @ done

10/11/15
22 - chương 22 _ hanhdb @ done
  • CHƯƠNG 22

    VỊ PHÙ THỦY

    Tiếng tăm của George Soros lại càng thêm lừng lẫy sau cú tấn công vào đồng bảng Anh tháng Chín 1992.

    Ông như có óc tiên tri, có tài đầu tư đến nỗi một huyền thoại được xây dựng quanh con người ông: Ông có thể, nhờ các vị thế mà ông đã lấy, dịch chuyển thị trường lên xuống, ông như là có các phép lạ của một vị Phù thủy.

    Nếu và khi ông tuyên bố công khai về một đồng tiền, một cổ phiếu hay một công ty, thì thị trường có liên quan có thể bị dịch chuyển. Trông thật quá dễ dàng. Bạn chỉ cần đợi cho đến khi Soros mở miệng, rồi chạy vội đi mua bất kỳ những gì mà vị Phù thủy đã
    gợi ý-

    Khổ một nỗi là: Phù thủy ít khi mở miệng. Vậy làm sao có thể tìm ra Ngài sắp làm gì? Các nhà đầu tư khác làm sao có thể biết là Soros đang mua gì?

    Họ đi tìm những cái mà các chuyên gia thị trường gọi là những “dấu chân" tức là các manh mối về hướng đi hay điểm nhấn của một đầu tư. Sự tìm dấu chân là một việc làm bắt buộc, đối với những nhà đầu tư như Soros, ngay cả khi tuyên bố trước công chúng, họ không cho biết là khi nào họ lấy một vị thế và họ đầu tư bao nhiêu.

    Những dấu chân ấy thật khó tìm. Một cách làm là để ý đến một khuynh hướng ổn định theo cùng một chiều trong một loại chứng khoán thường có ít thay đổi.

    Bill Dodge, phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu vốn cổ phần và nhà chiến lược đầu tư chính của hãng Dean Witter Reynolds, giải thích: “Nếu chỉ số Dow hạ 50 điểm và các thương nhân nói là họ không thấy có nhiều giao dịch, và tôi nhìn quanh thấy các cổ phiếu Dow chỉ có thế, và đồng đôla thì yếu so với đồng mark Đức, thì tôi có thể kết luận rằng đang có một người nước ngoài bán các cổ phiếu Mỹ hoặc ở ngay nước Đức hoặc chuyển sang các tài sản tài chính Đức. Cách hành xử của những thị trường không có quan hệ với nhau hay những thị trường có quan hệ với nhau mà bất thường thì đó lằ điều tôi muốn nói.”

    Nếu nhiều mối quan tâm như thế đặt lên George Soros, người ta dễ dàng bị lừa khi tin là ông đứng đằng sau các biến động của một cổ phiếu - mà thật ra là không phải. Dodge nói: “Cách đánh lừa người ta một cách nhanh chóng hiện nay là khi thấy một cái gì đi rất nhanh rồi nói là George đang mua đấy. Nếu thị trường tin đó là George làm thì nó có thể làm đủ thứ. Chỉ cần nói có ai làm gì đó thì cũng đủ gây hiệu quả."

    Những người làm việc với Soros giữ kín miệng không hề nói họ đang làm gì. Nhưng những người khác đôi khi có thể dò ra khi nào Soros đang hoạt động trên thị trường. Như Bill Dodge giải thích, một nhóm thương nhân thể bắt đầu để ý rằng mỗi lần họ bán một cổ phiếu cho ai đó thì cổ phiếu ấy không hạ giá. Điều này làm cho họ băn khoăn muốn hiểu tại sao.

    Các thương nhân nghe rất kỹ những gì các đồng nghiệp của họ nói chuyện riêng với nhau. Một người có thể nói là ông ta bán rất nhiều dầu mỏ mà giá không hạ. Một người khác có thể nói là cô ta cùng nhận thấy như vậy.

    Nhưng không một ai trong số các thương nhân ấy lại có nguồn từ tổ chức của Soros, ít ra những nguồn mới nhất. Tuy nhiên, họ có thể suy luận ra là George đang làm gì.

    Một lần nữa, Dodge đưa ra giải thích: “Tôi có thể gọi điện cho anh và nói tôi muốn mua - anh là một thị trường của tôi. Tôi đi quanh khu trung tâm, và có 25 người đấy và cách đây ba tháng khi uống bia với tôi, anh có nói là anh có quan hệ buôn bán với
    George. Anh không nói là buôn bán gì. Tôi gọi điện cho anh và nói tôi muốn mua của anh và anh nói không. Chúng ta cạnh tranh nhau. Anh là người độc nhất trong số 25 người ấy là không muốn bán trong khi 24 người khác tiếp tục bán. Và anh có vẻ là có quan hệ với Soros. Thế là thị trường suy luận ra là anh đang mua chữ Soros.”

    Với địa vị là Phù thủy, George Soros có vẻ như có phù phép là bất kỳ cái gì ông sờ đến cũng biến thành vàng.

    Bất động sản là một thí dụ hay.

    Cho đến đầu năm 1993, Soros luôn luôn tránh đầu tư vào bất động sản. Trong một thời gian, khu vực ấy bị khủng hoảng; sự tụt dốc đã bắt đầu từ những năm 1980, khi các nhà kinh doanh xây dựng quá nhiều. Bây giờ thì có khủng hoảng, nhung điều này không làm Soros sợ, ông bất thình lình lại thích bất động sản. Ông xem cuộc khủng hoảng chỉ là một hội nữa để mua. Dù sao thì việc Soros nhảy vào khu vực này cũng khá lạ, còn lạ hơn nữa là ông chung vốn với Paul Reichmann. Ngày 8 tháng Hai, 1993, Soros tuyên bố là ông thành lập một quỹ đầu tư bất động sản có vốn 225 triệu đôla và người quản lý là Paul Reichmann. Quỹ mới này có tên là Quantum Realty Fund chính là canh bạc của Soros đánh cược là thị trường bất động sản đang suy yếu sẽ hồi phục trong một tương lai gần.

    Anh em nhà Rechmann - Paul, Albert và Ralph - đã thoát nạn khi thị trường bất động sản sụp đổ. Trước đấy, các tài sản địa ốc của họ ở Canada, New York và London đã lên đến hàng tỷ đôla. Một phần lớn tài sản nhà Reichmann đã bị đưa vào thanh toán phá sản khi công ty của họ, Olympia & York, bị lỗ rất nhiều trong dự án phát triển trung tâm tài chính ở London mang tên Canary Wharf. Paul Reichmann là cổ đông có quyền điều khiển của Olympia & York.

    Tất cả những việc này không làm cho Soros phải quan tâm. Ông nói với tờ New York Times: 'lHụ anh em Reichmannl là những nhà kinh doanh bất động sản thành công nhất trên thế giới. Tôi căn bản là muốn đầu tư tiên riêng của tôi và tôi muôn đi với những người tốt nhất.” Soros và Reichmann hứa đóng góp từ 75 triệu đến 100 triệu đôla vào quỹ mới lập; phần lớn vốn đến từ các cổ đông hiện hữu của Quỹ Quantum.

    Tháng Chín sau đó, quỹ mới lập của Soros và Reichmann thực hiện vụ mua bán đầu tiên của mình: một gói 634 triệu đôla bất động sản gán nợ và các tài sản thế chấp có vấn đề của Travellers Corporation, một công ty bảo hiểm khổng lồ. Thương vụ này là vụ bán tài sản địa ốc cả gói lớn nhất trong lịch sử. Đến tháng Mười Một 1993, Soros và Reichmann tuyên bố là họ có kế hoạch xây dựng ba dự án bất động sản ở thành phố Mexico với giá lên đến 1,5 tỷ đôla.

    George Soros có thể làm cho các thị trường giao động khi người ta biết được là ông đang mua bán một cổ phiếu, một đồng tiền hay một mặt hàng nào đó. Thật vậy, ông có thể là chất xúc tác để làm cho thị trường trở nên chạy theo khuynh hướng.

    Việc này xảy ra vào tháng Tư năm 1993. Lần này ông thật sự nhắm vào vàng.

    Trong những tháng trước đấy, lạm phát đang ở mức thấp. Nhưng theo Soros thì nó đang chờ thời cơ để tăng lên trở lại. Việc này sẽ làm cho vàng, dù vàng không mang lại lợi tức, là chỗ giữ giá trị thật tốt hơn là cổ phiếu, bất động sản, hay trái phiếu.

    Vì vậy, Quỹ Quantum mua từ hai đến ba triệu ounce vàng, giá mỗi ounce là 345 đôla. Soros đầu tư gần 400 triệu đôla vào Newmont Mining bằng cách mua 10 triệu cổ phiếu có đơn giá 39,50 đôla từ Jacob Rothschild và từ nghệ sĩ dành quyền kiểm soát công ty Sir James Goldsmith. Với 13 phần trăm cổ phiếu, Soros là cổ đông lớn thứ hai, Goldsmith vẫn đứng thứ nhất với 30 phần trăm cổ phiếu, số cổ phiếu của Rothschild chỉ còn dưới 5 phần trăm.

    Soros, Goldsmith và Huân tước Rothschild đều là chỗ thân quen. Một mối liên lạc giữa Soros và gia đình Rothschild là qua Nils Taube, nhân viên đầu tư chính của Rothschild, cũng là một giám đốc không điều hành của Quỹ Quantum và cộng sự thân thiết với Soros từ nhiều năm.

    Không còn nghi ngờ gi nữa, khi các thương nhân tìm được dấu chân của một nhà đầu tư như George Soros, giá vàng tăng ngay lập tức. Khi tin đồn thoát ra ngoài, có một cuộc mua vàng đầu cơ rất lớn trong một ngày giao dịch vàng bận rộn nhất trong lịch sử gần đây. Một ounce vàng tăng gần 5 đôla lên 350 đôla ở London, đó là lần đầu tiên từ tháng Mười 1992, giá vàng vượt quá ngưỡng ấy.

    Thêm một chú thích cho câu chuyện về cuộc phiêu lưu của Soros vào thế giới vàng: Cuối mùa hè năm 1993, có vẻ như Soros đã thu hết tiền lãi và bỏ ra ngoài. Ngày 15 tháng Tám, tờ London Sunday Times cho biết là Soros đã bán hết vốn cổ đông của ông bằng vàng thỏi với giá giữa 385 đôla và 395 đôla một ounce. Hai tuần trước đó giá vàng đã lên trên 400 đôla một ounce ở London, nhưng sau đấy hạ rất nhanh.

    Phần đầu của năm 1993 là một giai đoạn làm ăn tốt đối với Quantum. Trong bốn tháng đầu, quỹ tăng 18 phần trăm, một phần cũng nhờ đánh cược trên chỉ số Nikkei khi nó gần 16.000 điểm. Ngày 11 tháng Năm, Nikkei lên đến 20.000 điểm.

    Nếu có ai còn nghi ngờ vào quyền lực trên thị trường của George Soros, thì ông sẽ làm tiêu tan hết ngờ vực này. Trong một cuộc phỏng vấn với Deborah Marchini trên CNN trong chương trình Business Day ngày 26 thángTư 1993, Soros không đồng ý với cô rằng giá vàng lên vì có tin tốt lành từ nước Nga, ở đấy Boris Yeltsin và các cải cách kinh tế của ông được bỏ phiếu tín nhiệm trong một cuộc trưng cầu ý dân trên toàn quốc.

    Soros cãi là tin tức từ nước Nga không liên quan gì đến việc giá vàng lên. Giá vàng lên chỉ là do các cổ phiếu mua của ông trong Newmont Mining mà thôi. Ngoài tuyên bố khá mạnh dạn này trên CNN, Soros có vẻ như không muốn khai thác địa vị mới này của ông, ngay cả sau khi các báo chí tâng bốc ông như một vị Chúa cứu thế. “Ông nói với Business Week mùa hè năm ấy: “Tôi thấy vui khi người ta tôn tôi lên làm phù thủy. Tôi xin chấp nhận. Làm sao mà tôi có thể từ chối được? Tôi cho rằng nó chỉ là một giai đoạn tạm thời. Tôi hy vọng rằng, nếu tôi thật sự có ảnh hưởng trên cách suy nghĩ của mọi người, thì người ta hiểu được điều quan trọng là nhìn vào các sai lầm và suy xét mọi việc với một con mắt chỉ trích.

    Các kinh nghiệm với Reichmann và Newmont Mining dù sao cũng đưa ra một chứng cớ vững chắc rằng một động tác nào đó của Soros trên thị trường, nếu được các thương nhân khác biết đến, có thể làm nảy sinh ra những hoạt động mới trên thị trường. Hoạt động mới trên thị trường, lặp lại chính mình, chắc chắn sẽ làm gia tăng giá trị của vị thế đầu tư của Soros. Đấy chính là một địa vị mới và rất hùng mạnh của Soros. Ngày 30 tháng Tư 1993, đầu đề bài báo của tờ Daily Mail là một câu hỏi: “Tại sao chúng ta lại bị ông vua Midas thời hiện đại này làm cho mê mẩn?”

    Câu trả lời thật rõ ràng. Hình như Soros là một ông vua Midas thời hiện đại. Bị ông làm cho mê mẩn thì thật dễ dàng. Cứ theo bước chân ông là ngườỉ ta trở nên giàu có. Chẳng có gì sai trái trong việc này cả.

    Theo Soros, ông không thể làm gì nhiều cho địa vị mới nổi này dù ông muốn như vậy. “Công việc của tôi là buôn bán, đó là vai trò của tôi, đó là hoạt động nghề nghiệp của tôi. Tôi không thể quản lý một quỹ đầu tư nếu tôi không lấy những vị thế trên cổ phiếu, trái phiếu và tiền tệ. Vì vậy tôi lấy một vị thế trên các mỏ Newmont, và nhìn xem những gì đã xảy ra."

    Các nhà hoạt động tài chính khác đúng là rất ấn tượng với địa vị đặc biệt của Soros. “Các nhà đầu tư thuộc các tổ chức đang quản lý nhiều tiền hơn Soros cũng rất tin tưởng vào các phán đoán của ông,” Peter Rona, một chủ ngân hàng đầu tư và cũng như Soros, một người nhập cư từ Hungary, nhận xét như vậy, “ảnh hưởng của Soros bắt nguồn từ chỗ đó."

    Tuy nhiên, có những người khác không có ấn tượng lắm. Một vài người thích vạch trần các thủ đoạn của Soros, nói là ông không hề dịch chuyển được các thị trường. Một người trong số họ là Althea B. Nolan, phó tổng biên tập phụ trách thời sự của bản tin Hedge Mar. ông cho rằng: “đúng là các nhà quản lý có trong tay hàng đống tiền có thể dịch chuyển các thị trường trong ngắn hạn, nhưng họ không thể tác động lên các thị trường cơ bản vì các chính yếu tố cung và cầu mới xác định giá cả trong dài hạn.”

    Những người khác lại không công nhận là Soros có một trực giác kỳ fiệu, mà theo họ, thì ông chỉ làm những điều hiểm độc hơn người. Ông ấy có nhiều bạn bè. Họ cũng nhanh chóng công nhận rằng không thật sự là một tội ác. Nhưng là những bạn bè có chức có quyền. Một lần nữa, họ chấp nhận ngay rằng đấy không phải là một hành động có thể đưa người ta vào tù. Nhưng đằng sau các quan hệ chằng chịt của những bạn bè thân quen ấy, có một cái gì không lành mạnh.

    Thí dụ như tờ Observer, khi nói về các quan hệ chặt chẽ cũa Soros với Jimmy Goldsmith và Nils Taube: “Những quan hệ ấy, những cảm tưởng là có một bảng dâng của những người nắm các thông tin mật, đã làm cho các nhà đầu tư đôi khi nhíu lông mày khi nói đến Soros, Cộng sự của ông có thể nói đến một giác quan thứ sáu, nhưng ngay các bình phẩm của họ cũng cho người ta có cảm tưởng là Soros đã tạo cho mình một mạng lưới bao quát để thu thập thông tin.”

    Và, một lần nữa, có bạn bè ở những vị trí đúng thì có gì là sai
    trái?

    Gary Gladstein, giám đốc kinh doanh của Ban quản lý Quỹ Soros, sẵn sàng giải thích về khả năng phù thủy Soros có thể tìm ra khuynh hướng kinh tế vĩ mô ở bất kỳ nơi nào trên thế giới vì ông có cả một mạng lưới bạn bè rộng lớn. “George có nhiều bạn là các nhà trí thức, một mạng lưới rất rộng những đầu mối liên lạc trên khắp thế giới. Ông có thể bước vào văn phòng và nói: Tôi muốn biết về nước A, gọi điện cho X đi. Và trong suốt cuộc đời kinh doanh của mình, ông đã dựa rất nhiều vào các cố vấn trên toàn thế giới. Phải xem quyển sổ ghi địa chỉ của ông mới thấy.”

    Tháng Sáu 1993, Soros lại đầu tư trong bất động sản, lần này London. Bốn tháng sau khi ông thành lập quỹ cùng với Reichmann ở Mỹ, ông lại thành lập một quỹ lớn hơn để làm công cụ đầu tư địa ốc ở Anh. Quỹ Quantum của Soros góp vốn cùng một công ty kinh doanh bất động sản ở London tên là British Land Co. và lần này Soros có kế hoạch đầu tư 775 triệu đôla vào bất động sản. Ông cũng mua 4,8 phần trăm vốn của British Land.

    Nếu Soros mua bất động sản ở Anh thì có nghĩa là thị trường địa ốc ở Anh đã khởi sắc. Đó là điều mà các nhà đầu tư Anh hiểu về vụ đầu tư của Soros. Hiệu quả của nó trên các giá trị thị trường của những cổ phiếu của các công ty kinh doanh địa ốc thật là vang dội: các cổ phiếu ấy tăng 667 triệu bảng, đem lại cho Soros một lợí nhuận tức thì là 5,2 triệu bảng trên số 5 phần trăm vốn của ông trong British Land. Các cổ phiếu của British Land chính chúng nó cũng tăng từ 298 pence lên 434 pence.

    Rõ ràng là phép thuật của Soros vẫn còn hoạt động. Như tờ Guardian đã gáy: “Tháng trước là vàng. Hôm qua thì là địa ốc. Giới đầu tư quốc tế đã quyết định rằng nếu George Soros nghĩ rằng có gì đáng mua, thì họ cũng nên nghĩ như vậy." Phấn khởi vì thấy mình rõ ràng có sức mạnh, Soros còn muốn đi xa hơn nữa. Ông tuyên bố rằng, dù ông có muốn hay không muốn thì ông vẫn có thể gây ảnh hưởng trên một thị trường. Trong trường hợp này, đó là thị trường tiền tệ. Tháng Sáu năm 1993, chẳng còn ai lại ngạc nhiên khi Soros tiến thêm một bước đáng kể là tuyên bố trước công chúng rằng đồng mark Đức sẽ rớt giá. Đấy là hành động cuối cùng của một người đã kết luận rằng mình có những sức mạnh kỳ lạ mà mình có thể khai thác được.

    Trong một bức thư gửi cho tờ Time ở London để ngày 9 tháng Sáu, Soros trả lời cho một bức thư khác đăng ngày 20 tháng Năm, của Anatole Kaletsky, biên tập viên kinh tế của báo, khuyên Soros nên tấn công vào đồng franc Pháp. Trong thư trả lời, Soros nói là ông không đồng ý với Kaletsky, rằng không nên bán tiền hay các trái phiếu Pháp mà bán tiền và trái phiếu Đức. Soros cũng viết thêm, các lãi suất ngắn hạn của Đức sẽ còn xuống thấp hơn nữa, dù Bundesbank muốn thế nào cũng vậy, “Tôi chắc là đồng mark sẽ xuống thấp so với các đồng tiền chính, kể cả đồng bảng Anh. Tôi cũng chắc là các trái phiếu Đức sẽ rớt giá so với trái phiếu Pháp trong những tháng tớí, mặc dù các trái phiếu Đức có tăng trên giá trị tuyệt đối khi dự trữ của Bundesbank đổi chiều và giảm mạnh các lãi suất ngắn hạn. (Vì muốn bộc lộ hết, tôi đang trích dẫn trong bet365 việt nam_tỷ số trực tuyến bet365_bet365 như thế nào của tôi.)

    “Bundesbank đã giữ lãi suất quá cao và quá lâu. Nó đã có thể giảm các lãi suất ngắn hạn một cách từ từ mà không làm tổn hại đến uy tín của mình, nhưng nó đã lỡ chuyến đò. Nước Đức bây giờ đang bị suy thoái tồi tệ hơn nước Pháp."

    Theo Sotos, không chóng thì chầy, nước Đức phải chịu khuất phục, ít ra cũng vì khủng hoảng đã đt đến mức nghiêm trọng, “Các lãi suất ngắn hạn phải được hạ xuống cho dù Bundesbank có muốn hay không.” Soros nói thêm là giá trị các trái phiếu Đức tính bằng đồng mark sẽ tăng nhưng sau đấy chúng sẽ giảm một khi bị tác động bởi tỷ suất hối đoái.

    Đấy là một phát hiện đáng chú ý. Không phải chỉ là một trường hợp mà chuyên gia tài chính George Soros cho ý kiến dựa trên kinh nghiệm và trực giác của mình. Đây là nhà đầu tư George Soros công khai thừa nhận là, lời khuyên của ông nếu được nghe theo, sẽ trực tiếp sinh lợi cho vị thế đầu tư của ông.

    Đây là lần thứ ba trong những tháng gần đây mà sự tiết lộ đúng lúc của các đầu tư của Soros làm tang giá trị của chúng. “Đây là một cách mới để kiếm lãi ,” lời của David C. Roche, một nhà chiến lược của Morgan Stanley đóng ở London, “một sự kết hợp giữa đầu tư đúng đắn ở đây của thị trường và một chiến dịch quảng cáo.”

    Trong phần kết luận của bức thư, Soros muốn nói rõ là hai nghề nghiệp của ông - đầu tư và làm từ thiện - khác hẳn nhau và không lẫn lộn với nhau. Ông không làm từ thiện để có lợi cho công việc đầu tư của mình. “Tôi muốn làm rõ vai trò của tôi. Trong thư của mình, ông đã cùng một lúc nhắc đến các hoạt động của tôi trên thị trường tiền tệ và ở Đông Âu. Có một sự phân biệt rất rõ. Ở Đông Âu, tôi tìm cách quảng bá cho các xã hội mở. Trên các chị trường tài chính, tôi chạy theo lợi nhuận cho các cổ đông của tôi và cho chính bản thân tôi. Việc tham gia vào các thị trường tài chính cho phép tôi chi tiền cho các quỹ từ thiện của tôi ở Đông Âu. Tôi không kiếm lợi nhuận ở Đông Âu còn trên thị trường tài chính tôi không phải là một tổ chức từ thiện.

    “Tôi cố gắng tránh những hoạt động có tính đầu cơ mà có thể trở nên tàn phá một cách độc ác, nhưng - tôi không thấy có lý do nào phải tránh những hoạt động mà dù tôi không nhúng tay vào vẫn có thể xảy ra. Lẽ tất nhiên là khi làm những phán đoán tôi cũng có phạm sai lầm không hơn gì các ngân hàng trung ương"

    Có thể là vậy, nhưng địa vị phù thủy của Soros lại càng được củng cố khi thị trường đáp ứng tích cực trước những lời tuyên bố của ông về đồng deutsche mark. Đồng mark, có giá 61 cent ngày 11 tháng Sáu, hai ngày sau khi bức thư của Soros được đăng lên báo, đã hạ xuống còn 59 cent ngày 25 tháng Sáu. Quỹ Quantum tăng 10 phần trăm, lên khoảng 400 triệu đôla mà người ta tin rằng nhờ việc mua bán ngoại tệ của Soros.

    Ngày 23 tháng Sáu, Soros nói là đồng mark chắc chắn sẽ bị phá giá: đồng đôla sẽ nhanh chóng có giá 2 mark thay cho giá trị hiện thời là 1,7 mark. Một lần nữa, ông lên án Bundesbank đã không làm gì để giúp các nước Âu châu khác. "Lập trường hiện nay của Budesbank có hại cho nền kinh tế nước Đức và kinh tế châu Âu, và rất có hại cho sự nghiệp thống nhất chính trị của châu Âu. Trước đây, đồng đôla giá đến 4 mark. Tôi tin chắc rằng nó vẫn quá tẻ chừng nào nó còn có giá nhỏ hơn 2 mark." Ông nóí thêm.